Suze

In 1918 was er iets bijzonders aan de hand. Niet alleen kwam de Grote Oorlog ten einde. Ook politiek Den Haag veranderde. De eerste vrouw deed intrede op het Binnenhof. Dat baarde nogal opzien. Vanuit praktisch oogpunt was men ook niet berekend op dit gebeuren en dus waren er in het gebouw veranderingen nodig. Zij kreeg een eigen kleedkamer en de gang die erheen leidde werd ‘het Groenewegje’ gedoopt. Het gaat om Suze Groeneweg.

Suze (Susanna, zus) Groeneweg werd op 4 maart 1875 geboren in Strijensas. Ze had drie broers en een zus. Ze volgde op aandringen van haar moeder een opleiding tot onderwijzeres. Haar vader zag het nut niet in van verder leren voor meisjes, maar hij legde zich er uiteindelijk bij neer. Ze werd onderwijzeres op diverse basisscholen en ging steeds meer interesseren voor politiek. Op 1 mei 1903 werd zij lid van de SDAP. Ze had een aangeboren spreektalent. Mede daardoor kreeg zij landelijke bekendheid door de kiesrechtacties die duurden van 1909 tot 1913 in de SDAP (Sociaal Democratische Arbeiders Partij). Om vrouwen binnen de partij beter te kunnen bereiken richtte zij in 1905 een vrouwen propagandaclub op samen met J. van Kersten-van Muylwijk. Zij was echter tegen een landelijke vrouwenafdeling. “Mijn ervaring is, dat als de vrouwen zich zelf maar op de voet van gelijkheid met den man plaatsen, zij ook volkomen als gelijken erkend worden.” Een aparte positie binnen de SDAP zou slechts de ongelijke positie benadrukken, was zij van mening. “Ik voel jet als iets tegennatuurlijks dat daar een groepje van hetzelfde geslacht zich afzondert en daar aardig en lief voor elkaar doet.”

In 1914 werd Suze gekozen tot lid van het partijbestuur van de SDAP. In 1918 waren er kamer verkiezingen waarin vrouwen voor de eerste keer gebruik konden maken van het passief kiesrecht dat zij in 1917 hadden verworven. Zelf stemmen mochten vrouwen nog niet. Bij de verkiezingen werd Suze gekozen als lid van de Tweede Kamer. Zij voelde zich in haar functie verantwoordelijk voor het bewijs dat vrouwen niet ongeschikt waren voor de politiek. Zij zou tot 1921 de enige vrouw in de Tweede Kamer blijven. Het was geen makkelijke weg die zij als eerste vrouwelijk kamerlid bewandelde.

Als ik aan Suze denk dan voel ik haar eenzaamheid, maar ook haar strijdlust. Dat eenzame leven in Den Haag. De blikken die op haar gericht werden, de spot die met haar werd bedreven, de acceptatie die maar op zich liet wachten. En waarom? Omdat ze een vrouw was. Dankzij deze strijdlustige vrouw, zijn vrouwen en hun rechten op de politieke agenda gekomen. Let wel: nog maar 100 jaar geleden is het dat het passief kiesrecht voor vrouwen is ingevoerd. Dat betekende nog niet dat vrouwen ook zelf naar de stembus konden gaan. Pas op 3 juli 1922 mochten vrouwen voor het eerst naar de stembus om hun stemrecht uit te oefenen.

Volgend jaar worden we in Nederland weer uitgenodigd om ons uit te spreken over de politieke koers die ons kabinet zou moeten gaan varen. Ik ga stemmen. Dat spreekt voor zich. Als ik dan in het hokje sta, mijn rode potlood optil en over het stembiljet laat gaan, kijk ik even naar boven, knipoog naar Suze en Aletta en stem ik op…een vrouw.

Auteur: schrijfbianca

Ik schrijf, dus ik ben.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s